Het probleem dat plastic heet

15 oktober 2019
plastic

Vorige week was ik bij de voorstelling Voor wat het waard is van Pieter Derks. Aanrader trouwens! Maar daar gaat dit artikel natuurlijk niet over. Waar het wel over gaat, verklapt de titel al: het probleem dat plastic heet. Dit steeds groter wordende probleem was een rode draad in de voorstelling van Pieter, en werd verschillende keren op ludieke, maar ook serieuzere wijze aangehaald. Hoewel ik de laatste maanden al steeds bewuster omga met mijn plasticgebruik, hield dit onderwerp me de dagen na de voorstelling nog meer bezig dan gewoonlijk. Als je er eenmaal op let, is het benauwend om te zien hoeveel plastic je om je heen ziet dat na één keer gebruiken weggegooid wordt.

Plastic in je lichaam

Wist je dat – even minder charmant, maar wel belangrijk – er vorig jaar een onderzoek is gedaan naar de uitwerpselen van 8 proefpersonen van over de hele wereld, en dat in alle 8 gevallen plastic is gevonden? Over zorgwekkend gesproken! Want bedenk je maar eens hoe ontzettend veel plastic we met zijn allen gebruiken, en dat dit alleen maar meer en meer en meer wordt. Pieter Derks maakte zelfs de grap dat we over een aantal jaar niet meer gecremeerd of begraven mogen worden als we overlijden, maar bij het plastic afval moeten worden gezet. Beetje cru, maar dit illustreert het probleem wel.

We krijgen plastic bijvoorbeeld binnen door het in te ademen, te drinken uit plastic flesjes, te eten uit plastic bakjes, door kauwgom te kauwen en door vis te eten. En door überhaupt water te drinken, want er zit zelfs al plastic in ons kraanwater. Wat al dit plastic in ons lichaam doet op de lange termijn, daar is nog nauwelijks onderzoek naar gedaan. Maar ik denk dat je gerust kunt stellen dat het niet bepaald de bedoeling is dat er plastic door onze aders stroomt…

Kijk eens om je heen

Een groot deel van ons voedsel is in plastic verpakt – en anders verpakken we het er zelf wel in: boterhamzakjes, diepvrieszakjes, vershoudfolie, fruitzakjes uit de supermarkt, plastic tasjes… Het zit om onze verzorgingsproducten heen, en het zit vaak zelfs ín onze verzorgingsproducten. Sommige verzorgingsproducten bevatten wel 10% microplastics! Er zit zelfs plastic in de kleding die we dragen.

Maar ook de producten die we gebruiken zijn veelal van plastic gemaakt. Denk aan speelgoed, verpakkingsmateriaal, bakjes om je voedsel in te bewaren, babyflesjes, telefoons, rietjes, televisies, boodschappentassen, maandverband en tampons, wegwerpbekers en -bestek, en zo kan ik nog wel even doorgaan.

Een hardnekkig probleem

Een paar not-so-fun-facts om te laten zien hoe groot het probleem is waar we mee te maken hebben:

#1: Er worden gemiddeld meer dan 1 miljoen plastic tasjes per minuut gebruikt. De tasjes worden gemiddeld 15 minuten effectief gebruikt.
#2: In 1950 werd er 5 miljoen ton plastic per jaar gemaakt. Vandaag de dag? 311 miljoen ton. Naar verwachting is het plasticverbruik over 20 jaar verdubbeld naar 622 miljoen ton.
#3: De zee is onze grootste zuurstofleverancier, en voor meer dan 50% van de wereldbevolking is de zee zelfs de voornaamste voedselbron. Er komt per minuut één volle vrachtwagen aan plastic in de zee terecht. Als we op deze manier doorgaan, is de verwachting dat we in 2050 meer plastic dan vis in de zee vinden. (En voor de mensen die vis eten: voor hoeveel procent denk je dat die vis dan uit plastic bestaat?)
#4: De plasticsoep kost veel zeedieren het leven, omdat ze erin verstrikt raken of het voor eten aanzien. 🙁

Plastic is niet biologisch afbreekbaar, en wordt maar voor een klein percentage gerecycled. Dit betekent dat er elk jaar alleen maar méér plastic gemaakt wordt, en meer plastic in de zee, in de natuur, in de dieren en in ons lichaam terechtkomt.

plastic

Wat nu?

Het lijkt erop dat het langzaam maar zeker begint door te dringen dat plastic écht een probleem is, voor ons allemaal. Ik merk in mijn omgeving dat er meer mensen zijn die iets bewuster omgaan met het plastic dat ze gebruiken, ook al zie ik ook nog alarmerend veel mensen die er niets om lijken te geven. Laten we hopen dat die mensen allemaal deze blog komen lezen. 😉

Er komen gelukkig steeds meer ontwikkelingen op dit gebied. Zo worden vanaf 2021 plastic wegwerpbestek, rietjes, roerstaafjes, ballonstokjes en wattenstaafjes verboden in Europa. Vanaf 2029 moet 90% van alle plastic flessen ingezameld worden, en vanaf 2025 moeten plastic flessen voor tenminste 25% uit gerecycled plastic bestaan. De plastic fruitzakjes in supermarkten maken ook steeds meer plaats voor duurzamere alternatieven. Een goed begin, en hopelijk maatregelen die de gewone burger aan het denken zet over zijn plasticverbruik.

Er worden ook volop leuke ideeën bedacht om de plasticsoep te verminderen, of om plastic te vervangen. Zo zag ik gisteren bijvoorbeeld een bericht voorbijkomen van een bedrijf uit Mexico dat biologisch afbreekbaar plastic maakt van avocadopitten! Hoe cool is dat?!

En dit kun jij zelf doen

Ik las laatst een mooie quote over minder afval verbruiken van Anne-Marie Bonneau, die zero waste kookt: “We don’t need a handful of people doing zero waste perfectly. We need millions of people doing it imperfectly.” Perfect verwoord! Als we allemaal wat bewuster gaan leven, meer nadenken over wat we verbruiken en of we de dingen die we kopen wel echt nodig hebben, kunnen we samen een enorm verschil maken. There is strength in numbers, zoals ze zo mooi zeggen.

Dit zijn een paar manieren waarop jij je steentje bij kunt dragen aan een wereld met minder plastic:

  • Koop zoveel mogelijk vers, onbewerkt en onverpakt voedsel. In mijn blog 8 tips voor duurzamer boodschappen doen geef ik je tips om bewuster om te gaan met het voedsel dat je koopt.
  • Gebruik geen wegwerpplastic, zoals rietjes, scheermesjes, bekertjes, roerstaafjes, bestek, bordjes, flesjes, boterhamzakjes, diepvrieszakjes, etc. Dit zijn allemaal dingen die je prima kunt vervangen met wat je al in de keuken hebt staan, en je hebt tegenwoordig ook rietjes van bamboe of RVS!
  • Op de markt kun je veel eten vinden zonder verpakking! Neem je eigen tasjes, zakjes of potten mee.
  • Neem altijd een herbruikbare waterfles (zoals een Dopper) mee als je de deur uitgaat.
  • Gebruik herbruikbare zakjes om je fruit en groente in te doen in de winkel. Deze kun je in verschillende supermarkten kopen!
  • Neem je eigen boodschappentassen mee als je boodschappen gaat doen. Moet je toch een keer een tas kopen? Koop er dan een van duurzaam materiaal.
  • Zorg dat je altijd een paar uitvouwbare tasjes in je handtas hebt.
  • Zeg nee tegen rietjes, plastic tasjes, zakjes en weggeefcadeautjes die je toch niet gaat gebruiken.
  • Gebruik een menstruatiecup of uitwasbaar maandverband.
  • Heb (of verwacht) je een kleine? Gebruik dan wasbare luiers in plaats van wegwerp!
  • Koop grootverpakkingen, zoveel mogelijk van andere materialen gemaakt dan plastic.
  • Gebruik verzorgingsproducten en cosmetica zonder plastic. Kijk bijvoorbeeld op de website van Beat the Microbead, Shampoo Bars, Lekkerineenpotje of Lush.

Zo, genoeg om over na te denken en uit te proberen! Heb jij nog meer goede tips die niet mogen ontbreken in dit lijstje? Deel ze dan in de reacties!

Als je meer te weten wil komen over plastic en hoe je zelf in actie kunt komen, neem dan een kijkje op de website van de Plastic Soup Foundation.

You Might Also Like

No Comments

Leave a Reply